Het staat er vol mee in het nieuws: voor het eerst in de geschiedenis van de VS is de olieprijs negatief. De prijs stortte op 20 april helemaal in tot een punt dat je maar liefst 37 dollar kreeg voor het kopen van een 159 liter olie vat. Dit terwijl er op andere koerswebsites te lezen was dat een vat olie 20+ dollar kostte. Hoe kan dat zo verschillen?

De oliemarkt

Om te begrijpen waarom deze extreme daling van meer dan 250% plaats heeft kunnen vinden is het goed om te weten hoe de oliemarkt in elkaar zit. Olie is namelijk een grondstof dat in de vorm van futures (een derivaat) verhandeld wordt. Een future is een overeenkomst waarin afgesproken wordt dat een bepaald goed (olie in dit geval) voor een bepaalde prijs wordt gekocht of verkocht op een bepaalde datum. Dit betekent dat de koper en verkoper vooraf een prijs en tijdstip vaststellen waartegen de olie geleverd wordt. Hierdoor dekken de koper, en verkoper, mogelijke prijsfluctuaties af in de toekomst. De olie futures lopen elke maand af.

Olie wordt gewonnen onder hoge druk. Als de druk wegvalt omdat de winning stopt, kan dit leiden tot beschadiging van het veld en is er zelfs de kans dat de rest van de olie niet meer te winnen is. Dit betekent dus dat olieproducenten kosten wat kost de winning door willen zetten om niet het mogelijke veld en de olie te verliezen. Het terugschroeven van de productie van olie is hierdoor bijna niet mogelijk op zeer korte termijn.

De prijs van olie is gebaseerd op de vraag en aanbod van de markt. Momenteel worden er per dag zo’n 100 miljoen vaten olie geproduceerd door de OPEC en Rusland. Des te hoger de productie, des te hoger het aanbod en dus des te lager de prijs. Zo werd er in maart 2020 geen overeenstemming bereikt tussen de OPEC en Rusland om de productie met 1.5 miljoen vaten per dag te verminderen. Als gevolg hiervan besloot Saoedi-Arabië de productie te verhogen om Rusland te straffen wat resulteerde in een prijsdaling van bijna 40%. De productie van olie heeft dus een grote invloed op de markt. 

So what happened?

De vraag naar olie is door de coronacrisis flink gedaald (naar schatting maar liefst 30%). Dit komt onder andere omdat er wereldwijd nauwelijks gevlogen wordt en er veel mensen thuis zitten en niet aan het reizen zijn. Door deze daling in de vraag naar olie is er een overschot ontstaan. Er werd door experts zelfs gewaarschuwd dat over enkele weken de wereldwijde opslagcapaciteit vol zou raken.Op 20 april richtte de handel zich nog op de mei futures waarvan de afloopdatum 21 april is. Dit betekent dus dat er een extreem overschot aan olie beschikbaar was op de markt waar de olieproducenten tegen zelfs negatieve prijzen van af wilden om niet de productie te hoeven staken. Veel aanbod en weinig vraag, in combinatie met de angst dat er in de toekomst wellicht geen opslagcapaciteit meer is heeft geleid tot de keldering naar maar liefst -37 dollar per vat. De prijs van een vat olie dat in juni geleverd zal worden staat momenteel (21 april) op 20.36 dollar. Via deze website zijn de olie future prijzen te volgen.